Jako miliony ani krošika hódne njeběchu

Drohota za čas hyperinflacije 1923 nima w serbskich stawiznach runjeća. Tři skazanske kwitowanki za woteběranje dźenika Serbske Nowiny dokumentuja wuwiće drohoty a jeje přewinjenje na kóncu lěta 1923.

Hriwna Němskeho kejžorstwa podleža hižo wot spočatka wójny 1914 ćicheje inflacije, dokelž wupowědźa němski stat měnjensku winowatosć papjerjanych pjenjez do złota. Wójnski dołh, kóšty wójnskich škodow, reparacije na dobyčerske mocy a politiska instabilita powójnskeje doby měnu přidatnje wobćežowachu. Financowanje statneho deficita přez kredity Reichsbanki mnóstwo pjenjez dale rozmnoži a na tute wašnje hriwnu dale wothódnoći. Wobsadźenje Poruhrskeje přez aliěrowane mocy w januaru 1923 a pasiwne spjećowanje tamnišich industrijnych dźěłaćerjow wjedźeštaj k dospołnemu spadej pjenježneje hódnoty hriwny w běhu lěta. Na kwitowankach Serbskich Nowin hodźi so tute wuwiće derje wob-kedźbować: Hižo w juniju 1923 płaćeše měsačny abonement 900 hriwnow, hač do nowembra stupa płaćizna na 55 miliardow. Na wjeršku inflacije srjedź nowembra 1923 płaćeše jednotliwe wudaće nowiny 3 miliardy hriwnow.

Zawjedźenje rentoweje hriwny “Rentenmark” dnja 15. nowembra 1923 zakónči zrazom dalšu inflaciju. Hódnota rentoweje hriwny bu na 1 bilion “papjerjanych” hriwnow postajena – to wotpowěduje po hódnoće jedneje dowójnskeje “złoteje” hriwny. Najebać krizy Serbske Nowiny přez cyłe lěto 1923 bjez přetorhnjenja dale wuchadźachu a ličbu woteběrarjow samo na 7.000 stopnjowachu.

• Kwitowanki za Serbske Nowiny, julij a nowember 1923 kaž tež junij 1924
• SM-V-010493
• SM-V-010494
• SM-V-010495